Skip to main content

Bonaventura Vulcanius Archive and Collection

 Fonds
Identifier: ubl015

Scope and Contents

De collectie bevat 47 drukken in folio en 5 in quarto (aankoop 1587), meest van een ecyclopedisch karakter: Henri Etiennes bronnenverzamelingen Thesaurus linguae graecae en de Thesaurus linguae latinae, edities van de werken Plato, Plutarchus, Herodotus, Livius en Cicero, maar ook titels op het gebied van wiskunde (Euclides), geneeskunde (Galenus en Vesalius), natuurlijke historie en botanie (Gesner) en geografie (Mercator). De ca. 150 handschriften zijn voor het merendeel Grieks en Latijn. Hiertoe behoren 33 middeleeuwse codices. Tot de jongere handschriften behoren teksten van Cornelis Aurelius, een verzameling brieven aan de Leidse hoogleraar botanie Carolus Clusius (1526-1609), en ca. 40 autografen.

Dates

  • 10e-17e eeuw
  • Bulk 16e eeuw

Language of Materials

Grieks en Latijn.

Conditions Governing Use

Regels die van toepassing zijn bij het raadplegen van dit materiaal kunnen worden gevonden op de website van de Universiteitsbibliotheek Leiden.

Biographical / Historical

Bonaventura Vulcanius werd op 30 juni 1538 geboren te Brugge. Zijn eigenlijke naam was De Smet. Hij studeerde vanaf 1554 aan de Universiteit te Leuven en legde zich toe op rechten en medicijnen. Hij schreef in 1556 een consilium de studio medicinae. Vulcanius werkte na zijn studie eerst als secretaris van Georg Cassander in Leuven, en vertrok in 1559 naar Spanje. Hij trad hier in dienst van Francisco a Mendoza y Bobadilo, bischop van Burgos, en werkte als diens secretaris en bibliothecaris. In 1573 werd Vulcanius huisleraar bij Heinrich Sudermann te Keulen. Hij werd in hetzelfde jaar benoemd tot professor Grieks in Keulen, maar kon deze functie maar kortstondig bekleden omdat hij uit Keulen werd verdreven. Vulcanius vestigde zich hierna in Antwerpen en werd hier in 1577 secretaris van Philips Marnix van St. Aldegonde. In februari 1578 werd Vulcanius benoemd tot hoogleraar Latijn en Grieks aan de Universiteit in Leiden, maar pas in 1581 aanvaardde hij deze positie. Tevens was hij in de jaren 1581-1609 werkzaam als secretaris van de Senaat. Vulcanius was verantwoordelijk voor verschillende uitgaven van Griekse schrijvers. Vele hiervan werden ook voorzien van een vertaling in het Latijn. Vulcanius stierf op 13 oktober 1614.

Extent

52 drukken, ca. 150 handschriften

Abstract

Collectie bijeengebracht door Bonaventura Vulcanius (1538-1614), particulier secretaris (o.a. in Spanje en bij Marnix van St. Aldegonde), Leids hoogleraar Griekse en Latijnse taal 1581-1614 en secretaris van de Senaat 1581-1608. Bevat ca. 52 drukken en ca. 150 handschriften, voor het merendeel Grieks en Latijn.

Abstract

Collection gathered by Bonaventura Vulcanius (1538-1614), personal secretary to, amongst others, Marnix van St. Aldegonde, professor of Greek and Latin 1581-1614 and secretary of the Senate 1581-1609 at Leiden University. The collection contains 52 printed books and c. 150 manuscripts, mainly in Greek and Latin.

Physical Location

Universiteitsbibliotheek Leiden, Bijzondere Collecties

Other Finding Aids

Voor een overzicht van itembeschrijvingen zie Digital Collections. De brieven uit de collectie (die aan C. Clusius berusten onder signatuur VUL 101) zijn toegankelijk via de Leidse brievencatalogus.

De drukken zijn niet direct toegankelijk via de Leidse online catalogus, omdat daarin herkomstgegevens ontbreken. Uitgaande van de lijst in Van Houts dagboek is een (gedeeltelijke) reconstructie mogelijk. Een aantal door Vulcanius geannoteerde drukken zal tot deze groep behoren: exx. 582 D 19: 2; 754 A 6. 7; 756 E 17, 31: 1; 757 B 6, 7; 757 C 34, 757 E, 758 B 27;

Immediate Source of Acquisition

Reeds in 1587 verkocht Vulcanius een aantal van zijn boeken voor een bedrag van 354 gulden. De lijst is opgenomen in het dagboek van Jan van Hout, secretaris van Curatoren (AC1 100, f. 65r-66r – résume van het dagboek: Witkam 1974). Vulcanius schonk bij deze gelegenheid ook een Grieks handschrift met de redevoeringen van Demosthenes (BPG 33). In 1610 werd een groot deel van Vulcanius' bibliotheek geveild. De Universiteitsbibliotheek kocht er een aantal Griekse en Latijnse manuscripten, waaronder een met o.a. brieven van Philostratus (BPG 75). Het merendeel van zijn handschriften heeft Vulcanius evenwel niet verkocht. Na zijn dood in 1614 zijn deze handschriften door de Universiteitsbibliotheek gekocht voor 1200 florijnen van de erven. Een lijst van de manuscripten opgesteld door Simon Episcopius en Daniel Heinsius berust in het archief van curatoren (AC1 42, 8 mei 1615) en is uitgegeven door Molhuysen (1910, p. IV-VII), met aanduiding van huidige signaturen. Een aantal handschriften van Vulcanius is om onduidelijke redenen opgenomen in de collecties Bibliotheca Publica Latina (BPL 47, 149-151) en Bibliotheca Publica Graeca (BPG 20, 31, 49).

Accruals

Voor deze collectie worden geen aanvullingen verwacht.

Related Materials

Als secretaris van de Senaat heeft Vulcanius in de periode 1581-1609 diverse stukken opgesteld die thans berusten in het Archief van Senaat en Faculteiten (ASF).

Bibliography

  • Album Scholasticum Academiae Lugduno-Batavae MDLXXV-MCMXL. Leiden 1941, p. 170.
  • Bakhuizen van den Brink, J.N., Bonaventura Vulcanius en Leiden, in: Varia historica. Aangeboden aan Professor Doctor. A.W. Bijvanck ter gelegenheid van zijn zeventigste verjaardag door de Historische Kring te Leiden. Assen 1954, p. 151-164.
  • Berkvens-Stevelinck, C., Magna Commoditas. Geschiedenis van de Leidse universiteitsbibliotheek 1575-2000. Leiden 2001, p. 32-35.
  • Bibliotheca Bon. Vulcanii sive Catalogus [...] plurimorum [...] librorum [...] et manuscriptorum [...] et variae effigies [...] auctio habebitur Lugduni Batavorum in bibliopolio Ludovici Elseviri 15 nov. [...]. Lugd. Batav. 1610.
  • Catalogus compendiarius continens codices omnes manuscriptos qui in Bibliotheca Academiae Lugduno-Batavae asservantur. Pars 1. Leiden 1932. (Catalogus / Bibliotheca Academiae Lugduno Batavae, 14), X.
  • Dewitte, A. Bonaventura Vulcanius Brugensis (1538-1614): a bibliographic description of the editions 1575-1614, in: Lias 8 (1981), p. 189-201.
  • Dewitte, A., ‘B. Vulcanius Brugensis. Hoogleraarambt, correspondenten, edita’, in: Sacris erudiri. Jaarboek voor godsdienstwetenschappen 26 (1983), p. 311-362.
  • Dewitte, A., Handschriften uit het bezit van Bonaventura Vulcanius (1538-1614), in: Handelingen van het Genootschap voor Geschiedenis, gesticht onder de benaming ‘Société d’Émulation’ te Brugge 137 (2000), p. 241-248.
  • Horst, D.J.H., in: Nieuw Nederlandsch Biographisch Woordenboek, dl. 10 (Leiden 1937), k. 1143-1145.
  • Hulshoff Pol, E., The First Century of Leiden University Library, in: Leiden University in the Seventeenth Century. an Exchange of Learning. Leiden 1975, p. 394-459, i.c. p. 402, 404, 407, 438 (aankoop 1587), 422, 425, 429 (veiling 1610), 429 (aankoop 1615).
  • Molhuysen, P.C., De eerste secretaris van de senaat der Leidsche Hogeschool, in: Leids Jaarboekje 6 (1909), p. 56-72.
  • Molhuysen, P.C., Geschiedenis der Universiteits-Bibliotheek te Leiden. Leiden 1905, p. 6-7 (aankoop 1587), 22-25 (aankoop 1615).
  • [Molhuysen, P.C.], Codices Vulcaniani. [Leiden] 1910 (Codices manuscripti, 1).
  • Molhuysen, P.C., Bronnen tot de geschiedenis der Leidsche Universiteit, dl. 2. 8 Febr. 1610 – 7 Febr. 1647 (’s-Gravenhage 1916), p. 55, 59 (aankoop 1615).
  • Witkam, H.J., De Dagelijkse zaken van de Leidse Universiteit van 1581 tot 1596, dl. 9. Het dachbouck van Jan van Hout aangevuld en geresumeerd ([Leiden] 1974), p. 47, 48 (aankoop 1587, boekenlijst).

General

De manuscripten kunnen worden aangevraagd in de Leeszaal Bijzondere Collecties.

Processing Information

De in 1587 aangekochte drukken zijn beschreven vanaf de eerste bibliotheekcatalogus (1595), evenwel verspreid over de diverse vakgebieden zonder opgave van hun herkomst. De in 1615 aangekochte handschriften werden opgesteld in een aparte kast en bleven als collectie bijeen. Ze zijn door Daniel Heinsius beschreven in de bibliotheekcatalogi van 1623 (p. 123-126), 1636 en 1640 (p. 153-159), zonder plaatsnummers. In de bibliotheekcatalogi van 1674 (p. 412-419) en 1716 (p. 343-350) hebben de Vulcanius-handschriften plaatsnummers; die van 1674 wijken af van de huidige signaturen, die identiek zijn aan die van 1716 (over deze kwestie Molhuysen 1910, p. VIII)

De handschriften zijn voor het laatst compleet gecatalogiseerd in Molhuysen (1910), in beknopte vorm zijn ze beschreven in de Catalogus compendiarius (1932).

Title
Beschrijving van de collectie Bonaventura Vulcanius
Author
André Bouwman, 2007
Date
2007
Language of description
Dutch; Flemish
Script of description
Code for undetermined script
Language of description note
Beschrijving is in het Nederlands.

Repository Details

Part of the Leiden University Libraries Archives & Collections Repository

Contact:
Leiden Witte Singel 27 2311 BG Netherlands
+31 71 527 2857